"Ağır müessir fiil" ne demek ya? Sizin yapacağınız çeviriye tüküreyim yani izlerken insanlar sözlüğe bakmak zorunda kalacaksa yapmayın çeviri. Hukuk okumayan nereden bilecek müessiri. Zaten "aggravated assault and battery"nin tam karşılığı da değil. "Ağır saldırı ve darp" direkt birebir karşılığı ve de bildiğimiz kelimeler. Günümüzde Türkçeye İngilizceden giren yeni terimlere laf edileceğine önce şu osmanlı döneminden kalmış arapça kelimeleri temizleseler de insanlar okudukları şeyi anlayabilse keşke. Özellikle hukuk ve yasalardaki tanımların ciddi bir kısmı sanki normal vatandaş okuyunca hiçbir şey anlamasın diye bugün başka hiçbir yerde kullanılmayan ve Türkçede yeri olmayan kelimelerden oluşuyor hala: "Müessir Fiil= Katil kastı olmadan cismen eza veren, sıhhati ihlal eden, akıl melekelerinde teşevvüş meydana getiren eylemlerdir."

BeğenFavori PaylaşYorum yap
  • Burak Özyürek @burakozyurek

    hukuk sözlüğüne falan bakmış herhalde çeviren.

    • protego @protego

      Bilemiyorum, daha ilk bölümün başıydı bu, izlemeye devam ettikçe daha fazla böyle günümüzde kullanılmayan kelimeler çıkıyor. Emeklilik yerine tahsisat kelimesini kullanmış mesela. Ya sabır hakikaten. Hem eski kelime, hem de emeklilik anlamını da tam karşılamıyor. Tahsisat ayrılmış ödenek demek.

  • protego @protego

    Örnek sadece bir tane değilmiş 🙂 "Emeklilik" diye basitçe çevirmesi gereken "pension" kelimesini "tahsisat" diye çevirmiş. Bu çeviriyi yapan 85 yaşında emekli avukat falandı herhalde. Yöneticisi olsam direkt kovardım. Bunu çeviren çevirdi hadi tamam, kontrolden nasıl geçti bilmiyorum.

  • prospektus @prospektus

    Hukuk metinlerinde yüz yıllar boyunca belli tanımlar artık oturduğundan yanlış anlamaya sebep olmamak için eskimiş dil kullanılmaya devam ediliyor diye biliyorum. Bu sadece bize özel bir şey de değil, İngilizce hukuk metinleri de günlük kullanımda yeri olmayan Latince kelimelerle dolu.

    Hatta birkaç ay önce İngilizce bir boşanma davası kararı metnini çevirmiştim. Normalde yaygın olarak Latince kullanılan bir terimi İngilizce yazmışlar. Türkçe'de de Arapça kökenli bir karşılığı varmış. Ben o karşılığı bulana kadar canım çıkmıştı, tek kelime için bir saat falan uğraştım galiba.

    • protego @protego

      2005'te bu terim ceza hukukundan kaldırılmış hocam(tabi hala çok eski kelimeler var ama en azından bu kaldırılmış). Yerine "kasten yaralama" gelmiş. Hukuken de güncel olarak bu terimin bir yeri yok yani. Zaten yanlış anlamaya da neden vermezdi çünkü "aggravated assault and battery" terimlerinin direkt birebir çevirisi "ağır saldırı ve darp". Müessir ise hem fiziki yaralamayı hem de psikolojik travmayı içeriyor. Yani adam direkt birebir karşılığı varken gidip hem kimsenin anlamayacağı hem de tam karşılığı olmayan bir kelime koymuş. Hani bilmiyorum gıcıklık olsun diye yapmış olması çok daha muhtemel olabilir 😀 Ya öyle ya da çeviren 80 yaşında emekli avukat falandı artık bilemiyorum.

    • prospektus @prospektus

      @protego Ben bu çeviri için bir şey demedim zaten. En basitinden "pension"ı doğru çevirmesi gerekirdi. Hukuk metinlerinde niye eski kelimeler hala kullanılıyor kısmı için yazdım.

  • Recai @recai

    bu dusuncene katilmiyorum. 🙂
    yeni nesil genclik, kiclarindan "mezuna kalmak" ve "zorbalamak" (date, ghostlamak, sheaming vb seylere hic girmiyorum bile) diye terimler, fiiler uydurduklarinda bizim rahatsizligimizi dile getirmemiz sacma oluyorda, bu ceviriler mi sorun oluyor?

    • protego @protego

      Diller esnektir ve doğal akışıyla gelişmesinde sorun yoktur, aksi dilin sabit kalmasını gerektirir. Dil sabit kalamaz, zaman ilerledikçe yeni kelimelere ve terimlere ihtiyaç duyar, zaten bu yüzden o yeni kelimeler girer. Günlük kullanıma doğal kullanımla doğal şekilde yerleşmiş veya değişime uğramış kelimelerin halkın çoğunluğunun kullanması nedeniyle dile hayatın olağan akışıyla yerleşmesi ile; günlük hayatta kimsenin bilmediği, kullanmadığı ve kullanmayacağı eski ve başka bir dilden kalma kelimeleri zorla dayatmak arasında ancak elma ile armut kadar benzerlik var. Şu an kullandığımız ve senin benimsediğin kelimeler de zaten zamanında birilerinin uydurduğu kelimeler. Kelime dediğin şeylerin tamamı uydurulmuş şeylerdir. Başkası zamanında uydurunca sorun olmuyor da şimdiki zamanda uydurunca mı sorun oluyor? "ghosting" gibi terimler İngilizcede de iletişim yazılımları nedeniyle girmiş yeni bir kelime ve Türkçe karşılığı yok. Türkçe karşılığı olmadığı için bu kavram kullanılmasın mı? Yok mu sayalım? Bir şey uydurulacak mecbur. "Hayaletlemek" dense ona da uydurulmuş fiil diyecektin. ghosting'in kendisi bile İngilizcede sonradan uydurulmuş bir kelimedir çünkü kavram yeni, kimsenin yeni kelime türetildi diye delirdiğini görmüyorum Amerika'da. "mezuna kalmak" terimini de karşılayacak bir "doğru kullanım" terim yok, karşılaması için koca bir cümle kurman gerekiyor. Dolayısıyla ne oluyor, pratiklik öne çıkıyor ve kısaltılmış şeyler türetiliyor veya yeni fiiller türetiliyor, sonra yayılıyor ve aklın yolu bir mantığıyla herkes kullanmaya başlıyor. Buradan çıkarman gereken anlam dilin bozulması falan değil, zamanında böyle bir kelime türetilmemiş olmasının zaten bir eksiklik olmasıdır. Dil var olduğu ilk haliyle korunması gereken bir kutsal put değil. Zaten dilin ilk hali diye bir şey de yok, kullandığın kelimelerin hepsi zaman içinde ihtiyaç duyuldukça uydurulmuş kelimeler. O yüzden "kelime uydurmak" denen şeye karşı olmak tamamen anlamsız. Bunların doğal şeyler olduğunu ve hemen hepsinin dildeki güncel bir eksiklikten kaynaklandığını anlamama ısrarı neden bilmiyorum. Kelimeler kutsalmış gibi davranmanın anlamı yok. Dil mi insana hizmet ediyor insan mı dile hizmet ediyor belli değil.

      Ekleme: Ya arkadaş bir de bunu diyen kendi Türkçeyi katlediyor ya o garip işte 😀 Hadi Türkçe harfler yok klavye yüzünden o tamam. Cümleler büyük harfle başlamıyor, noktalama işaretleri eksik, ayırma işaretleri yok. Cümlelerinde 90'lardan önce Türkçede olmayan "gurme" gibi kelimeleri rahatlıkla kullanıyorsun. Yine Türkçede olmayan sonradan girmiş "amatör" kelimesini kullanıyorsun. Yorumlarını incelesem Türkçeye yeni girmiş veya uydurulmuş ve senin kullandığın onlarca terim bulurum da sırf profil yazından bu ikisi yeterli. O zaman senin taktığın sorun ne? Sorun kelimelerin Türkçede olmaması sonradan girmesi veya uydurulması değil, senin taktığın kısım senin zamanında sonradan girenler veya değişenler. Senden önceki her şeyi kutsal ve korunması gereken bir şeymiş gibi kabul edip senin gözünün önünde türetilen her şeye karşı çıkıyorsun. Kısaca "ben nasıl öğrendiysem öyle kalsın hiç değişmesin" mantığı. (İsveç'ten buraya Türkçe dilini korumaya uğraşmak apayrı bir durum, ona hiç girmiyorum 🙂 )

  • Unreal Mannequin @mannequin

    Çevirilerin bir çoğu gerçekten berbat, Nat Geo, Discovery gibi kanallardaki çeviriler bile öyle. Bu örnekte ama farklı bir durum olabilir. Filmin orijinalinde hukuk terimleriyle konuşuyorsa bence çevirisi de hukuk terimleriyle olmalı. Önemli olan her repliğin anlaşılması değil, sıradan seyircinin anlamaması gereken yerler de olabilir. Bu örnekte olması gereken hukuki dil nasıldır tabi ki bilemiyorum.

    • protego @protego

      Hocam orijinal cümle "aggravated assault and battery". Direkt çevirisi günlük dilde de hukuki olarak da zaten "ağır saldırı ve darp". Kullanılan orijinal kelimeler de Amerika'da vs. normal hayatta kullanılan normal kelimeler. Yani ortada kullanılmayan eski hukuki terimleri sokuşturmayı gerektiren bir şey yok. Adamın suçunun ne olduğunu İngilizce bilen herkes anlıyor da biz niye anlamayalım 😀 "müessir" hem fiziki hem psikolojik travma anlamı içeriyor. Yani orijinalinde olmayan psikolojik travma anlamını da katmış böyle çevirerek. Müessir kelimesi de 2005'te kaldırılmış ceza hukukundan. Yine üstte sonradan yazdığım gibi emeklilik demek olan "pension"ı da "tahsisat" diye saçma sapan çevirmiş. Bilmiyorum artık ya kasten gıcıklığına yapmış ya da kafası 1940'da kalmış biri, bilemiyorum 🙂

    • Edogawa @narako

      @mannequin dediğin gibi olursa mel gibson apocalypto filmi gibi kimse izlemeye gitmez adam filmi orijinal dili Yukatek Mayacası ile çekti. hatta fareli film stüdyosunun filmi olan prey filmi komançi dilinde çekmesine rağmen bunu alternatif bırakarak ingilizcesini ana seyir halinde sundu.
      altyazıda böyle eğerki çok fazla anlaşılmayan kelimeler olursa ve sade kelimeler olmaz ise izleyenler bırakıyor filmi diziyi.

  • protego @protego

    Mağaza zinciri olan "Target"ı "hedef" diye çevirmiş 😀 😀