Polislerin sabrına hayran kaldım. Son ana kadar zor kullanmadan diyalogla işi çözmeye çalıştılar. Kaldı ki polislerin aradığı kişi o kişi değil. Eleman durduk yere şüpheli davranıp, maraz çıkarmış. Kimliğini gösterse polisler sorun yok deyip gidecekti. Hem üstünde madde yakalattı hemde polisin silahını almaya çalışıp polisi yaraladığı için durduk yere hapis yattı.
Amerikan polisi genelde elestiriliyor ancak egitim olarak bize kiyasla cok iyi seviyedeler.
Büyük çoğunluğu daha iyi evet. Bazıları gerçekten çok kötü olabiliyor
Videoyu izlemedim henüz. Genel durum için yazayım önce: ABD'de, makul ve açıklanabilir bir kuşku söz konusu değilse polise kimlik gösterme zorunluluğu yok. Bu da anayasanın 4. değişikliğine dayanıyor (4th amendment). Polis ancak geçerli bir hukuki sebep (probable cause) ortadaysa kimlik kontrolü yapabiliyor. ABD vatandaşlarının polise kimlik gösterme konusunda isteksiz olmaları temelde bu hak düşkünlüğünden kaynaklı.
Polisin adamdan kıllanma sebebi aslında şu :
-Senin ismin Alejondro mu ?
-Aranıyor muyum ?
Poliste bu diyalogtan sonra doğal olarak adamın aranan kişi olduğuna inanıyor. 😀
@behzat Evet 😀
Fotoğraftaki kişiye de benziyor. Bu da makul şüphenin varlığına işaret eder. Polisin kimlik sorma hakkı doğuyor. İsmini söylese çoğu durumda zaten yeterli, sistemden kontrol ediyorlar.
Belki gerçekten akılsızlık yapmıştır, ama sonucunu görerek de yapmış olabilir. Haksız tutuklamalarda iyi bir tazminat alınabiliyor, şansını denemiş olabilir. Bazen ise evsiz insanlar kış aylarını dışarıda geçirmektense hapse girmeyi istiyorlar. Olayın Wisconsin'de ocak ayında geçtiğini hesaba katarsak bu da ihtimal dahilinde.
O iş eyaletten eyalete değişiyor hocam ancak probable cause değil reasonable suspicion yeterli kimlik sormak için. 4. amendment kısmı doğru ama probable cause değil suspicion, probable cause tutuklama için gibi şeylerde aranır. Eyaletlerin yarısına yakınında da stop and identify uygulaması var zaten. Videodaki adam tam bir reasonable suspicion örneği 😀
@protego Yazarken o kısımda terimleri birbirine karıştırmışım 😀 Düzeltme için teşekkürler. İlk bahsettiğim "makul ve açıklanabilir şüphe" (reasonable suspicion) durdurma ve kimlik sorabilme olayı için geçerli sınır, "probable cause" da dediğin gibi doğrudan tutuklama veya arama gibi durumlar için aranan üst sınır.
"Stop and identify" yasalarının eyaletlerin aşağı yukarı yarısında olduğu doğru. Ancak sistemin temeli her halükarda meşru bir şüpheye dayanmak zorunda. Bu yasaların olduğu eyaletlerde, polis seni hukuka uygun (meşru bir şüpheyle) durdurduğunda kimliğini açıklaman gerekiyor. Aksi takdirde bu ret eyleminin kendisi başlı başına bir suç sayılıyor ve gözaltına alınabiliyorsun.
Bu uygulamanın olmadığı diğer eyaletlerdeki ince fark ise şu: Polis seni makul şüpheyle tamamen hukuka uygun bir şekilde çevirse bile, durum tutuklama aşamasına geçmediği sürece kimlik vermeyi reddetme hakkın baki kalıyor ve salt bu reddin kendisi yasal bir suç teşkil etmiyor.
Wisconsin'deki duruma baktım şimdi, orada da ibraz zorunluluğu yokmuş. Adam bunu bilerek davranıyor olabilir, mukavemet etmese tazminat almak için yapıyor şüphesi baskın olabilirdi. Ufak bir suç işleyip kış aylarını içeride geçirmeyi istiyor da olabilir. Geçen günlerde yine bu kanaldan şu video karşıma çıkmıştı: https://www.youtube.com/watch?v=JLBRt5tSGXk
Buradaki kişi de evsiz birisi ve polislerin karşısında başkasına yumruk atıyor. Amacı muhtemelen kışı içeride geçirmek. Polisler de bu durumdan şüpheleniyor.
@kontratak Stop and identify olmayan yerlerde kimlik gösterme zorunluluğu yok suspicion durumunda, ama onlarda da polis obstruction'a sokup kelepçeyi takıyor 🙂 Susma hakları ve kimlik göstermeme hakları var ama pratikte o iş polislerin daha çok dikkatini çektiği ve arkasında bir neden aramaya başladıkları için habire irdeliyorlar, soru soruyorlar ve buldukları en ufak açığı obstruction'a sokarak veya başka gerekçeler üreterek gözaltına alıyorlar, ya da soru üstüne soru sorup kasten gerginlik yaratıp vatandaşın fiziki bir tepki vermesini sağlıyorlar. Polis bir şey uyduramıyorsa sorun yok tabi 🙂 Aslında kağıt üstünde farklı da pratik işleyişi aynı şeye denk geliyor hemen hemen. Tabi hangi polise denk geldiğin, ortadaki durum ve vatandaşın tavrı çok etkiliyor olayı. Yoksa kağıt üstünde stop and identify olmayan yerlerde bir suç işlemiyorsan hiçbir şekilde kimlik göstermek zorunda değilsin. Ama kağıt üstünde işte 🙂 (Bunlar trafik için geçerli değil bu arada, trafikte bir suç durumu varsa, araçta basit bir aykırılık varsa veya polis suspicion bulduğu anda durdurulan araçta her eyalette ehliyet kimlik göstermek zorunlu)
@protego Trafik deyince, "sovereign citizen" denen tuhaf kişiler geldi aklıma. Basit bir trafik ihlalinde bile sorun çıkartıyorlar, çok değişik kafalar 😀"Araba sürmüyorum, seyahat ediyorum" diyerek işin içinden sıyrılabileceklerini sanıyorlar. Gerçekten de inanıyorlar, işin asıl tuhaf kısmı o. Mahkemede hakime bile böyle savunmalar yapıyorlar.
@kontratak Onlar deli ya 😀 Trafiğe kayıtsız araçla ve ehliyetsiz şekilde yola çıkıp onun hakları olduğunu "bişeyimin bişeyi bana şöyle dedi, polis durdurursa beni arasın dedi" falan diye konuşanları var onların. Bir kısmının akıl sağlığı yerinde değil, bir kısmı da hayatlarında polis bile görmeyecek kadar ücra yerlerde sıfır eğitimle komün hayatı yaşadıkları için cahiller.