Fedora

Merhaba. Bugün, uzun kullanım deneyimini yaşamadan hakkında çok yorum yaptığım, ama daha sonra kullanıp deneyimlediğim Fedora GNU/Linux dağıtımını inceliyorum.
Fedora, GNU/Linux dağıtımlarının öncülerinden bir tanesi olan Red Hat dağıtımının, 2004 yılında artık ücretsiz sürüm duyurmayacağını, son sürümü alıp geliştirecek birini aradığını açıklamasıyla ortaya çıkmıştır. Yani, Fedora aslında Red Hat Enterprise Linux'un ücretsiz sürümüdür. Kendisini Debian tabanlı dağıtımlardan ayıran temel fark ise, stabilitesi ve Terminal'de yapacağınız işlemlerin basitliğidir. Fedora, genellikle serverlar ve iş merkezlerinde kullanıldığı, ve buna göre tasarlandığı için, her yazılımın doğru ve düzgün çalıştığından emin olmalıdır.

Peki bunu nasıl yapıyor ? Fedora, Red Hat'in kendisine miras bıraktığı RPM, yani Red Hat Paket Yöneticisi'ni kullanır. Ve bunları dnf evreninde bir araya getirir. Yani, Debian ve Debian tabanlı dağıtımları kullananlar apt-get komutu ile karşılaştırabilirler. Ama dnf bazı özellikleri ile APT'den üstündür :
dnf komutunun kullanımı kolaydır, yazacağınız temel karakter boyutu azdır, işinizi hızlı yaparsınız.
dnf, uygulamaların her bir paketinin boyutunu ve ne kadar hızla indirdiğini teker teker gösterir.
dnf, yüklemeleri gerçekleştirdikten sonra her bir paketin çalışıp çalışmadığını ve doğruluğunu kontrol eder, ve gereksiz dosyaları otomatik olarak temizler.
Ve dnf bunların hepsini Terminal içinde karakterler ile oluşturulmuş yazı-grafiksel diyebileceğimiz anlaşılır bir arayüz ile gösterir.
Genelde Debian odaklı yapılmış birçok uygulamanın (örnek : Steam) RPM paketi yoktur. Ancak bunları ufak bir araştırma ile RPM paketi olarak bulabilirsiniz. (arama motorunda Steam RPM veya Steam Fedora diye aratarak kolayca bulunabilir)

Fedora 22 önyüklü olarak GNOME 3.16 ile geliyor. Gayet stabil gözüküyor. Ben GNOME'un yanında gelen GNOME Classic'i kullanıyorum. Bana daha kullanışlı geliyor. Fakat yükleme gerçekleştikten sonra Xfce, KDE Plasma gibi istediğiniz birçok masaüstü ortamını da kolayca yükleyebilirsiniz. O sizin keyfinize kalmış. Ama bana göre Fedora'nın kimliği ile en çok uyuşan ortam GNOME.

Fedora, kapalı kaynak codec ve sürücü içermez. Eğer MP3 dinlemek isterseniz, bunu yapamadığınızı göreceksiniz. En basit çözüm VLC Media Player yüklemek olacaktır. Kendi içinde fazla sayıda codec bulunuyor. Ancak ben MP3'ümü MP3 programıyla dinlerim derseniz önce RPMFusion'u kurmanız gerekiyor. RPMFusion'u sitesinden kurabilirsiniz.

Daha sonra MP3 codecleri için Gstreamer Eklentileri'ni kurmanız gerekiyor. RPMFusion'u kurduktan sonra şu komut ile Gstreamer Eklentileri'ni kurabilirsiniz :

dnf install gstreamer gstreamer-ffmpeg gstreamer-plugins-bad gstreamer-plugins-bad-free gstreamer-plugins-bad-free-extras gstreamer-plugins-bad-nonfree gstreamer-plugins-base gstreamer-plugins-good gstreamer-plugins-ugly faad2 faac libdca wget compat-libstdc++-33 compat-libstdc++-296 xine-lib-extras-freeworld

Bu kadar 🙂 Ekran görüntülerinden de sistem içi deneyimi görebilirsiniz. Her ne kadar iş odaklı olsa da evde kullanmak bir o kadar keyif verici. Ubuntu tabanlı dağıtımları sevmeyen, Arch Linux'u da kurmaya uğraşamam diyenler için en iyi çözüm diyebilirim. Hem Debian'dan daha güzel, daha stabil, hem de kullanımı ve kurulumu da bir o kadar kolay. Tavsiye ederim, iyi günler 🙂

BeğenFavori PaylaşYorum yap
  • serdarservet -socialguy @serdarservet

    Atıyorum ama gelmiyor 🙁 Bekle biraz yüklemeye çalışıyorum.

  • serdarservet -socialguy @serdarservet

    Evet. Windows yok, Xubuntu yok. Çok da memnun kaldım. Windows'u veya herhangi bir Ubuntu tabanlı dağıtımı kesinlikle aratmıyor. Ve hafif.

  • serdarservet -socialguy @serdarservet

    @maximilian Olabilir aslında. Nerede kuracağız, TeknoSeyir'de bir etiket olarak mı yapacağız ?

  • serdarservet -socialguy @serdarservet

    Olur olur 😀 Bizim grup yaşıyor mu ya linkini atabilir misin ? Telefonu sıfırladım o zamandan beri girmiyorum Telegram'a 😀

  • serdarservet -socialguy @serdarservet

    Pacman kullanmadım hiç 😀 Ama yum aslında sonunu bekliyor 😀 dnf komutuna geçiş var Fedora'da. APT'ye göre çok başarılı.

  • Ergenekon Yigit @ergenekonyigit

    Yum falan tarih oldu hala neden yum kullaniyorsun 😀 dnf varken yum falan kullanilmaz 😀

  • Lehimli At @at

    feeeeeeeeeeeeeeeeeeeeedoooraaaaaaaaaaa

  • CaiNe_ @caine_

    İncelemeyi okudum öncelikle emeğine sağlık. Ama gözden kaçırılan bir şey var. Linuxun hala oturmadığı. Bir nebze mobile platformlarda android gerçeği de var ama hala kullanmak için son kullanıcıların zorlanacağı kadar da stabil değil. Eskiden bir kamera açmak için arkadan bir dünya kod yazmak gerekiyordu, driver sorununu söylemiyorum bile. Tamam bir nebze olsun bunlar çözüldü ama hala çok yol var. Belki şunu diyebilirsiniz "Zamanla bunlar da çözülecek..." ama bu tren de maalesef kaçtı. Yazılımların ve programların linux sürümlerinin olmaması belki de en büyük etken olabilir. Ama linux dağıtımlarının da suçu yok değil. Gerekli lobi faaliyetlerini yapmadıkları kanaatindeyim. Sonuçta yıllardır yapılanlar ve çözümler hala yeterli değil. Mac ve windows şu anda hangi durumda görülüyor. Bence linux win 95 düzeyinde windows 3.1 den yeni kurtulmuş gibi duruyor.
    Basit bir şekilde oyun oynamak istesek hala windows şart. Bir çok şey için keza aynı şey geçerli. Belki emilatörler bir nebze çözüm ama onlar bile uygulamayı çalıştırırken belli bir deneyim bilgisi gerektiriyor.

    2000 lerde linuxu ilk defa gördüm. O günden bu yana da hala içine kapalı hala son kullanıcı düzeyinde değil, bu benim şahsi görüşüm.

    Son eleştirim ise kaynak problemi. Denemek isteyen kişilerin belli bir bilgisi olmadığında kaynak ararken sordukları soruya aldığı cevapların yetersizliği bazende yapılan terbiyesizlikler.
    Örneğin cevap veren kişiler ya bilgiyi paylaşmak istemiyor, yada kendilerince cevaplıyor ve acemi kullanıcılar tatmin olmuyor. Windows platformu ise genelde bu sorunları en başta çözüyor. Bir ekran kartı yüklemesinden dolayı sorduğu soruya küfür ve hakaretle cevap alan çok tanıdığım insan var.
    Birde genel cevap "Bizler sadece yardım etmek için buradayız, hepimiz işimizde gücümüzde insanlarız, cevap için bizi zorlamayın.... bik bik bik" lafları.....

    Bence bu son derece saçma bir şey, bana göre bir topluluk bir şey konusunda bir platformda toplanıp gerek inceleme gerek çözüm hamiliğine soyunuyorsa bu tarz kaçışlar insanı soğutuyor. Bu yüzden de linux hala bir macera, değişiklik olarak görülüyor. Maalesef bu tanışma sorunlar yüzünden de çok kısa sürüp yine mac yada Windows a dönüşle neticeleniyor.

    Saygılarımla...

    • serdarservet -socialguy @serdarservet

      Yazdıklarınız büyük bir kısmı doğrudur, evet. Ama eğer bir insan bir şeyi yapmak isterse, bunu da başarabiliyor. Örnek olarak, ben Linux'a ilk geçtiğimde şok olmuştum. Ve evet, tekrar Windows'a döndüm. Daha sonra az az alışmak için tekrar ikisini yan yana kurdum. Ve hakkında okudum, nasıl geliştirildiğini, amacını, ve daha birçoğunu. Yavaş yavaş alışmaya başladım. Ve Steam'i dağıtıma kurdum. Biraz çabalayıp nazik davranırsanız, ve yaptığınız işi her zaman bir endişe içinde yaparsanız, gerçekten o işi beceremiyorsunuz.

      Mesela, ilk NVIDIA sürücüsünü kuracağımda, Linux'un boot etmemesi ile karşılaştım. Ama Windows'a geçip baktığımda, bunun benim az araştırmamın, ve en büyük nedeninin ise NVIDIA'nın kendisinin olduğunu gördüm. Ve biraz daha araştırma ile, Bumblebee'yi keşfettim. İşimi kolaylıkla gördüm.

      Ve biraz daha GNU/Linux'ta vakit geçirdikten sonra gördüm ki, "manuel vites otomatik vitesten çok daha zevkli, ve performanslı". Ve evet, bir sorun olursa da sonuna kadar kendi kendinize çözme imkanınız var. Ne olursa olsun. Uyum sağlarsanız desteği de güçlü. Hatta destek kendiniz oluyorsunuz. Herşeyi kendiniz keşfediyorsunuz, ve bilgisayarın tek bir işe değil, birçok işe yaradığını görüyorsunuz.

      Daha sonra ise, Windows'a girdiğimde gördüğüm şey beni şok etti. Gerçekten bilgisayar kendine çok uzun sürelerde geliyor, ve standart programlar dışında sistemi modifiye etmek, kendinize göre şekillendirmek mümkün değil ! Ben Xubuntu kullanırken herşeyi kendime göre ayarlamıştım. Herşeyi düşünün. Programlarımı bile. Gereksiz herşeyi kaldırabiliyorum. Ve bütün sistemi ufacık bir Terminal penceresinden yönetebiliyorum. Bu gerçekten çok güzel bir duygu. Ve kullanmaya iyice alıştıktan sonra görüyorsunuz ki ;
      Windows gerçekten parasına değmeyen, ve parasını haketmeyen bir sistem. Ücretsiz olsa bile, ücretli olandan daha gereksiz. Ve GNU/Linux, gerçekten insanların gereksiz kurallarına bile önem veriyor. Eğer aradığınızı bulabilirseniz, gerçekten memnun kalıyorsunuz. Ve destek konusunda :
      Eğer gönüllerle gerçekten onların anladığı şekilde, ve onların söylediği şeyleri eksiksiz bir şekilde en azından yapmaya çalışırsanız, bu işi başarıyorsunuz. Ve sizi hiç terslemiyorlar.

      Yazdığınız uzun yorum ile görüşlerinizi belirttiğiniz için teşekkürler 🙂

  • CaiNe_ @caine_

    Bence yine aynı şey oluyor. Yani yine elmayla armudu karıştırıyoruz. Dediğim gibi linux ve diğer platformlar tamamen ayrı şeyler. Şimdi sana bir şey sormak istiyorum?

    Benim babam 68 yaşında ve bilgisayar kullanıyor. Sadece internete girmiyor. Hesabını kitabını office uygulamalarında yapıyor. Kendi çevresinde sosyal bir hayatı var. Yani sosyal programları da kullanıyor. Tabi ki arada görüntülü görüşmeler yapıyor.
    Şimdi şöyle birşey düşün bir maceraya atılıyorum ve "her şey özgürlük için, Kahrolsun windows, yaşasın linux..." diyorum ve bu 68 yaşında ki adamı ikna edip linux kuruyorum veya bu macerayı kendim için deniyorum.

    Kurulumu bitiriyorum. Ama oda ne? Kamera açmak istediğimde uyumsuzluk problemi. Tanıtmam da lazım. Bir dünya kod gömmem gerek. Kaynak arıyorum. Kaynak yok, yardım ise neredeyse hiç yok. Kendimce bir şey beceriyorum ve tanıtıyorum. Sonra o uygulamanın çalışması için yine kod gömüyorum. Belki sistem çöküyor belkide çökmüyor.

    Şimdi şunu düşün "özgürlük ve rahatlık" diye tanıtılan linux o kadar da kolay değil. Hadi ben bir nebze çözüyorum. Ya babam? 68 yaşındaki bu adam bu yaştan sonra ileri seviyede bir program ve kod bilgisi olmadan neredeyse internete giremiyor.
    Bu mu özgürlük?

    Bu safhayı geçiyoruz. Daha sonra diyelim ki ben yeni çıkan bir oyunu beğeniyorum ve oynamak istiyorum. Bir dünya para veriyorum ve maalesef bilgisayarıma yüklü yemiyorum Neden mi? Çünkü linux exe çalıştırmıyor. Emilatörün ise garantisi yok. Olsa bile yani emilatör çalıştırsa bile oyunu yükleyene kadar hatta çalıştırana kadar yine aynı senaryo. Yani kod göm ve bu kodlar için kaynak ara. Ya windows? En kötü ihtimal sistemim eskiyse ve maddi durumum da yeterliyse gerekli yenilemeyi yaparım ve oyunumu yüklerim.

    Gelelim linuxteki düzen konusuna.....
    Bunu zaten diğer işletim sistemlerinde yapıyoruz. Hata yapmaya bile gerek duymuyoruz hazır yapılmışı zaten geliyor. Senin düzen dediğin de ara geçiş efektleri ve animasyon, yoksa bir müzik dinleme programında excel çalıştırmıyorsun.

    Windowsun ücretli ve gereksiz olduğu yorumuna zaten katılmıyorum. Evet sistem belki ücretli ama dediğin kadar da pahalı değil yaklaşık 40 liraya 2000 senesinden bu yana oem olarak zaten alınıyor. Hatta microsoft belli bir inçten küçük sistemlere ücretsiz yayınlıyor. Bunu da geçtim windowws bing olayı var. Kısaca eğer üretici ürettiği sistemi windows olarak tercih ederse bunu bedavaya sunuyor.
    Hadi bunu geçtik diyelim ve kullanıcı ev ortamı değil de iş ortamı sistem kuracak diyelim...

    Yine aynı şeyi savunuyorum. En küçük terminal kurmak istense bile verilecek para çok cüzzi kalıyor. Kısaca 100.000 tl ye kurulan sistemde işletim sistemi olarak %10 bile ödense o kadar abartılı kalmıyor.

    Kaldı ki kişi eğer bu sistemi linux tabanlı yapacaksa ve eğer sistem ve kod bilgisi yoksa zaten harcadığı para kat kat işletim sistemine ödeyeceği parayı geçiyor. Teknik servis ve bilgi azlığı bunun da cabası.

    Tekrar söylüyorum linux başka bir dünya ve evet belki de çok zevkli çünkü bir şeyleri başarmak duygusu var, Ama linux çok geriden geliyor. Başka platformlar ise zaten uzlaşmış durumda kısaca windowsta çalışan uygulamaları maclerde çalıştırıyoruz, hatta aynı şekilde mac uygulamalarını bile windowsta bulabiliyoruz.

    İsteyen istediği şeyi kullanabilir, ama kullanan kişiye de diğer ortamlara gereksiz deme özgürlüğü vermez.

    Çok uzun oldu tahmin ediyorum.

    Umarım artık bir orta yol buluruz ve elma ile armudu karşılaştırmak yerine ortak bir havuz da bütün sistemleri kullanabileceğimiz günleri görebiliriz.

    Saygılarımla....

    • Evosis @evosis

      Öncelikle incelemeyi yapan arkadaşa teşekür ederim.
      Eleştirel yaklaşan @caine_ arkadaşa birkaç şey söylemek isterim.

      Verdiginiz örnegi ben bundan 5 sene kadar önce evdeki tüm bilgisayarlara linux(kubuntu) kurdugumda yaşadım. Fakat babamın internet deneğimi olumsuz olarak etkilenmedi yanlızca biraz alışması gerekti. Bu alışma süreciniz zaten windows xp den windows 7 ye geçsekde yaşayacaktık.
      Kendisi sosyal media ve chat yazılımları kullanmaz fakat ben kullanıyorum bügüne kadar hem masa üstünde hemde dizüstünde sürücüsü olmaya webcam veya herhangi bir donanım görmedim (Ekrankartı hariç). Bulduysanız sizi tebrik ederim.

      Kendim ilk olarak linux ile ubuntu 4 tanıştım o zamanlar linux.net dergisi vardı o dergi her ay çeşitli linux yazılımlarını anlatır ve bunların imajlarını paylaşırdı. Kullanıp denemediğim linux kalmadı diyebilirim. Fakat bunları deneyip dururken bilgisayarlar hakkında çokşey ögrendim. Bugün ise bir bilgisayar programcısıyım PHP ve Python dillerini biliyorum. Ve bence bir uygulama geliştiricisi için linux oldukça iyi bir işletim sistemi.

      Windows ücretine gelirsek evet 1 defa veriyorsunuz fakat yanında mutlaka antivirüs almanız ve o antivirüse heryıl abonelik için paravermeniz gerekmiyormu ? Linuxda ve diğer her sistemlerde virüs açık olabilir fakat bu açıgı kapatmak için sadece tek yapmanız gereken ücretsiz olarak sistem güncellemesi yapmanız. Windows bunu 7 ve 8 kullanıcıları için yaptı umarım devamı gelir… Yok illa antivirüs isterim derseniz her linuxdun deposunda ücretsiz antivirüs clamav bulunmaktadır.

      Kesinlikle windows düşmanı degilim fakat kullananlarada saygı duyuyorum. Fakat ben para verdim benim sistemim mükemmel diyorsa biri eleştirmeden duramıyorum.Kaldıki windowsun arkasında microsoft varken linuxun arkasında topluluk ve Suse, RedHat gibi kendi linux sürümlerini satan birkaç firima var.

      Saygılarımla….

    • serdarservet -socialguy @serdarservet

      @evosis Acelem var, internetim çok sıkıntılıydı, giremiyordum, benim belirtmek istediğim şeyleri yazmışsınız, teşekkür ediyorum 🙂

Bu ürünle ilgili tüm incelemeler