TOGG konusunda dikkatimi çeken bir kaç detay var. Sanırım araca hiç bir müdahalemiz olmamış. Arayüz çalışmıyor, cumhurbaşkanı sürerken hız göstergesi 00'da sabitti. İç tasarımı gösteren videolarda da yolcu tarafındaki video dışında işleyen bir şey yok. Stüdyo ve sahne konusunda gayet iyi işçilik çıkmışken bu arayüz detaylarına da dikkat edilmesini beklerdim.

Asıl dikkatimi çeken konu iç tasarım videolarında kapı içinde net gözüken "Pininfarina" logosu. Bu durum katalogdan araç seçtiğimiz dedikodusunu iyice güçlendiriyor. Tasarımı işinin ehli bir firmaya yaptırmayı anlıyorum, burada önemli olan nokta marka yaratmak. Ama tamamen yabancı ürünü aceleyle Türk Malı algısıyla pazarlamak beni mutsuz ediyor. Tasarım satın almak yerine daha özverili bir çalışmayla yeni şeyler yapılsa, hiç bir şey olmasa da bu tarz detaylara dikkat edilse çok güzel olur.

Modern bir ürünü dünya piyasasına sokmak için çaba gösterilmesi çok güzel. Çok geç kalınmış ve artık insanların içindeki umutlar tükenmiş olsa da -daha önceki yerli araç konseptleri, Vestel'den başarı beklenmesine rağmen çuvallaması vs.- şu 3 aracın gözükmesi bile ne kadar heyecan verici oldu. Keşke bu detaylar da çözülse, gördüğümüz konseptteki samimiyete inanabilsek, daha mantıklı harcamalarla ve şeffaf projelerle karşımıza çıkılsa. Neyse hayırlısı olsun diyelim. #TOGG #yerliotomobil

BeğenFavori PaylaşYorum yap
  • turker @turker

    prototipi kimin nasıl yaptığının bir önemi yok aslında. fikri ve sinai haklar sende mi? seri üretimi sen mi yapıyorsun? sorman gerekenler bunlar.

    • Doğa @doga

      O zaman zamanında SAAB'tan alınan prototipler de aynı değerde mi?

    • Batuhan @achfighter

      Seri üretimi biz yapmıyoruz.

      "Seri üretimi biz yapıyoruz." cümlesini ancak son kullanıcıya araba sunulduğunda kurabilirsin. Onu da hep birlikte göreceğiz.

    • Doğa @doga

      @achfighter "bir de seri üretime geçersek 5 yaşında bir prototiple mi geçeceğiz" sorusunu sormak lazım. Yoksa 2022'de seri üretim aşamasında yeni bir tasarım mı yaptırılacak?

    • turker @turker

      @doga ben ilgilenmiyorum bu mevzu ile. hangi şartlarla neyin alındığını da paylaşmıyorlar anladığım kadarıyla. dolayısıyla 3-5 yıl sonra bir fabrika bandından araç çıkarsa, bunun tüm fikri ve mulki hakkı da seri üretimi yapan fabrikada ise o zaman yerli araç deriz. şimdilik ne desek boş.

      bu arada türkyiede de hexagon gibi prototip üreten firmalar var.

    • Doğa @doga

      @turker Hocam sen ilgilenmiyorsun da işte böyle bodoslama dalınınca işe 1000 tane soru oluşuyor aklımızda. Her şey tahmin üzerine. Araba bir şekilde ortaya çıkmış, lansman yapılmış, ön sipariş cümleleri havalarda uçmuş ama dönüp ulaştığımız cümle "ne desek boş" oluyor. Böyle olmamalı bence. O tasarım üreten Türk firmalarından birine yaptırılsa bu iş daha çok heyecan yaratırdı.

    • 3.14 @159

      iyi de biz ne yaptık? gidip galeriden araba almaktan ne farkı var bunun? neden bu kadar büyük sunum yapıldı? neyin sunumu yapıldı? ne "made in turkey"?

    • Pix50Adam @zero2900

      @159 Türkiyede araba tasarlatmak için önce tasarım okulları kurmanız buralara Pininfarina düzeyinde tasarımlar çıkartabilmek için dünyanın en pahalı hocalarını ikna edip getirmeniz. Minimum 5 yılda Türkiye genelinden tasarım için seçilmiş en parlak çocukları eğitmeniz. Bu çocukların mühendislerle masaya oturup en az 2 yıl konsept tasarlaması. Ve bu konsepti mühendislik ve üretim mühendisliği bakımından tamamladıktan sonra yaklaşık bir 2 yıl kadar prototip geliştirmeye harcamanız gerekiyor.

      Kısacası sadece şu şov 10 yıl sürecekti. Ferrari bile bugün pininfarinadan tasarım alıyor. Global bir dünyada yerli milli gibi salaklıklar yoktur. Para kimde kalıyor o önemli? Sen arabnayı üretip satarsan cebine dolar girecek mi? Girecek. Boşver çinli mi yapmış italyan mı... Aşın bunları.

    • Doğa @doga

      @zero2900 peki anlattığınız o yorucu süreç için çaba harcasak, Pininfarina gibi tüm dünya markalarına tasarım satan bir firma yaratsak arabadan daha etkili olmaz mıydı? Amacımız Türk malı kavramını dünyaya öğretmekse bunu iyi eğitimden geçmiş gençlerle de yapabiliriz. Bugün Tesla'da Türk tasarımcı var, Disney'de Türk animasyoncu var diye gururlanıyoruz. Bireylerden sıyrılıp şirketlerin başarılarıyla gururlanma zamanı gelmedi mi? Her başarılı elemanı yurt dışındaki başarılı markalara kaptırıyoruz, sonra o başarılı markalardan ürün alıyoruz. Sağdan soldan parça alıp bir marka oluşturmak kötü bir şey değil tabi, bugün Mercedes de başkalarından parça alıyor ve önemli olan marka. Bunu yapalım ama daha zor olan ve kalıcı olanla da ulaşalım.

      Ben bu kadar soru işareti yaratan bir araba görmektense Türkiye'de eğitim görmüş tasarımcıların elinden çıkmış bir Porsche görmeyi, Fiat'ın farında "Turkish design by bilmem ne" yazmasını daha çok isterim. O süreçten geçip çıkartacağımız her marka dünyaya daha kolay pazarlanacaktır.

    • Pix50Adam @zero2900

      @doga O süreçten geçebilmeniz için öncelikle araba üretmeniz gerekiyor. Unutmayın ki ferrari traktör yapıyordu. Sonra bu birikimle bugün dünyanın en pahalı ve lüks araçları doğdu. Üretimin olmadığı bir eğitim boşadır. Bu fabrika seçim vaadi değilse ve kurulursa 20 bin insan çalışacak. Ve bu 20 bin insan araba hakkında çok şey öğrenecek. Tasarım üretim olmadan hayaldir. Yani iyi çizen herkes araba çizebilir. Ama üretimin bilinci yoksa asla üretilemeyecek şeyler çizerler. Aslında tasarım üretimden başlar bana göre. Üretmeyi bilmeyen bir toplum üretim bandından geçecek bir şeyin hayalini kurup tasarlayamaz. Ülkemizdeki estetik noksanlığının yegane sebebide budur. Malzemeye dokunmadan. Ağacı toprağı demiri poliüretanı bilmeden hayal kuramazsınız. Ağacın ne kadar eğilebileceğini. Demirin ne şekiillere girebileceğini görmeniz gerekir.

    • Doğa @doga

      @zero2900 Hocam ülke olarak zaten pek çok şeyin üretim bandına dahil değil miyiz? Her sene markalaşmama yüzünden bu üretim bantlarında tecrübe kazanan elemanları yurt dışına kaptırmıyor muyuz? Çok farklı şeyleri anlatmıyoruz. Ben ucuz bir şekilde her şey yerli olsun hayalinde değilim. İkisi beraber götürülsün görüşündeyim. Bu kadar yıldır dışarıdan hizmet toplayarak bir araba markası kuramamış olmamız komik bir durum zaten. Şu an yapılıyor olmasına bu kadar coşmak yerine işin temelinde eğitim gerektiren, ülkeden bir marka yerine pek çok marka çıkmasını sağlayacak noktalara da el atalım diyorum.

      Ülkede pek çok eksikliğin sebebi üretim bilincinin olmaması. Üretimin değeri hiç bir zaman bilinemedi. Bu araçla ilgili çekincem tam da bu. Yine üretimin değerini bilmeden, üretim bilincinde olmadan hareket ediyor olma ihtimali korkutuyor beni. SAAB yatırımından çok da farklı göremiyorum bir yandan. Bir yandan da yazdığınız noktaları birileri fark etti de doğru hareketler yapılmaya başlandı diye umutlanıyorum. Ama gönlüm ve aklım artık tüm üretim süreçleri için kendimizi geliştirmemizden yana. Bu arabayı gerekirse böyle sağdan soldan toparlayalım, ülke içinde bile olsa satalım ama bunları yaparken araba tasarlamayı da öğrenelim. Pili biz yapıyoruz diye övünüyoruz, camını da biz yapalım.

    • Pix50Adam @zero2900

      @doga Katılıyorum. Sırf alabiliyoruz diye dışarıdan almaktansa öğrenip mantık çerçevesinde yapmaktan yanayım. Elbette her bir civatası yerli olmasın. Ancak biz de tasarımı öğrenelim. Derisi ve ahşabı Türkiyeden. Camını yapmayı da öğrenelim. Boya da geliştirelim. Aşama aşama ilerleyelim. Fakat tabii ikimizinde dedikleri için gerçekten dokunmaya ve üretime dayalı eğitim sistemi olması lazım.

      Şuan eğitim sistemi sihirli bir şekilde düzelse meyvesini yememiz 20 yıl.

  • 3dfx @3dfx

    Tasarimcilar araclarinin üzerine koylarlar. Bkz: Fiat Coupe ic mekaninda Pininfarina yazar. Grande Punto sinyalin yaninda Italdesign Guiguaro yazar.

    Takilacak bisey degil bence, hatta prestij veren bisey bile denebilir.

  • Saylam06 @saylam06

    Parasını vermişler, katalogdan çok da güzel bir tasarım seçmişler. Iyi de yapmışlar. Bakarsın her sene bir iki parça yerellestirebiliriz. Bakarsın bir kaç sene sonra iç tasarımı biz yapmışız. Bunların hepsi zamanla olacak şeyler. Güçlü bir başlangıç için bu tasarımı satın almak çok yerinde bir karar olmuş.

    Tabi ben hala projenin yapılabilirliğini çok zor görüyorum. Zira işin içindeki adamlara pek güvenim yok.

  • Yılmaz Bilgili @ybilgili

    "katalogdan araç seçtiğimiz dedikodusunu" diye bir şey yok. Dedikodu değil, gerçek. Gerçekten birebir aynı araç 2017 yılında fuarda sergilenmiş.

  • xpow3r @xpow3r

    ben banttan inip alınır olmadığı sürece bişey olacağına inanmıyorum.

  • xpow3r @xpow3r

    Ha bu arada ben, lada (fiyat-fayda) gibi insanların sahip olabileceği tercihen hibrit bi yapıda olmasını isterdim. 200 bin tl çok para bence 50-60bin civarında olsaydı sahip olmak için insanlar bi ömür vermeseydi.

  • Koray @koraysuna

    Bence o aracı bile sürmedi simülasyon gibi geldi bana direksiyon hareketleri tam senkronlu değildi.

  • Harun. @ht

    Resme itafen Pininfarina tasarladığı her araca imzasını atar, orada pininfarina yazması sıkıntı değil
    https://www.porschegreensboro.com/inventoryphotos/5412/zff68nha1f0211943/ip/12.jpg?height=400

    • Doğa @doga

      Tabi ki firmanın böyle bir tercihi olabilir, markalara hizmetini bu şekilde satabilir. Ama biz devletin organize ettiği bir projede ilk yerli araba sıfatını alan bir aracı tanıtıyoruz. Şu haliyle SAAB projesinden çok da farkı kalmıyor. Günün sonunda daha umutluyuz belki ama SAAB projesinden daha şeffaf bir proje değil bu. Daha titiz ve nokta atışı hamleler görmek istiyor artık insan. İşinin ehli bir firmadan tasarım almakla çok problemim yok ama bu noktalarda elimiz ne kadar güçlü onu önemsiyorum. Bu tasarımı katalogdan seçmemiz çok da güçlü olmadığımız gösteriyor.

  • Doğuş @dogus

    Süren varsa Mercedes SLK, Mercedes C Serisi, Peugeot 206, Volkswagen Eos ve Volkswagen Golf GTI 'da Murat Günak imzası var mı? Yada firması Mindset 'tin bir logosu. Merak ettim güzel olurdu.

  • KirbiT @kirbit

    Bana da çok boş, tamamen maket bir araç gibi geldi. Cnn ekibi içini gosterdi, vites bölümünün oradaki kutuya bakmak istedi sunucu, paniklediler göstermediler. Dış kaplama var sadece. Çalışan bir prototipin olduğunu düşünmüyorum. Hazır tasarımın doğrudan satın alındığı ortada. Yalanlar üzerine bir lansman yapılması, insanların körü körüne savunması beni de rahatsız etti. Saab platformunun da boşu boşuna alınmış olması ayrı bir konu. Yine de umut verici bir gelişme. Umarım söyledikleri vaadleri yerine getirebilirler de, bir yerden bu sektöre girmiş oluruz. Ve yine umarım, rant uğruna devletin parası hiç edilip, boşa harcanmaz.

  • Emre @emre1393

    daha prototip, bunun üstüne 20 revizyon daha geçirir.

    • Doğa @doga

      SAAB prototipini de gördük. Onu eleştirmeseydik belki bu proje ortaya çıkmazdı. 20 kere revize geçirir geçirmesine de bugün bitmiş ürün gibi bahsedip, ön sipariş vaatleri veriliyor. 2022'de üretilse bile 5 yaşında bir tasarım olacak bu araç. Ben tezatlığı dert ediyorum biraz. Lansman çok coşkuluydu, hepimiz bir şekilde heyecanlandık ama günün sonunda bir sürü soru işareti ve "bu daha prototip" çıkmazındayız.

    • neymarfato @neymarfato

      @doga olgunluğa erdiğinde 5 yaşında bir prototip diyorsunuz doğrudur ama murat günakla yapılan bir söyleşide kendisi "mercedes bugün yeni modelini satışa çıkarıyor ama ben bunu 5 seneden beri uğraşıp tasarımını yeni bitirdim" demişti . yani denildiği gibi revizyon üstüne revizyon geçirecek
      burada bizim her gelişmeden haberdar edilmemiz lazım ve onlara bir şekilde eleştirilerimizi ulaştırmamız lazım

    • BAkts @bakts

      @doga Aslında ön sipariş vaatleri verilmiyor. CEO ya bir iki kere sordular, şu aşamada doğru bulmuyoruz dedi. Üretime yaklaşınca olur gibi bişeyler dedi.

  • Pix50Adam @zero2900

    Türkiyede araba tasarlatmak için önce tasarım okulları kurmanız buralara Pininfarina düzeyinde tasarımlar çıkartabilmek için dünyanın en pahalı hocalarını ikna edip getirmeniz. Minimum 5 yılda Türkiye genelinden tasarım için seçilmiş en parlak çocukları eğitmeniz. Bu çocukların mühendislerle masaya oturup en az 2 yıl konsept tasarlaması. Ve bu konsepti mühendislik ve üretim mühendisliği bakımından tamamladıktan sonra yaklaşık bir 2 yıl kadar prototip geliştirmeye harcamanız gerekiyor.

    Kısacası sadece şu şov 10 yıl sürecekti. Ferrari bile bugün pininfarinadan tasarım alıyor. Global bir dünyada yerli milli gibi salaklıklar yoktur. Para kimde kalıyor o önemli? Sen arabnayı üretip satarsan cebine dolar girecek mi? Girecek. Boşver çinli mi yapmış italyan mı... Aşın bunları.

    Araba tasarlayacak insan yetiştirmek öyle 3d proghramda stand çizen adamlarla olmuyor. Sana dünyanın en leri gerekiyor. Bir çizgideki kıvrımla bin şey anlatabilecek adamlar gerekiyor. Buda şuan sadece italyada var. Evet otomotiv konusunda dünyada 1 çizgiyle bir şeyler anlatıp müşteriyi tatmin edebilen tek adamlar italyanlar. Ve bu kültür 1930 dan beri usta çırak ilişkisiyle nesilden nesile aktarılıyor...

  • brcan @brcan

    Prototipte yerellik aramıyorum şahsen.Sonuçta bu bir concept, sen bunun motorunu kendin yaparsın, şasesini kendin yaparsın bu yerli olur.Bunlar zamanla olacak şeyler.Hemen tüm tasarımı biz yapalım her şeyi biz üretelim olmuyor malesef.Amerikayı tekrar keşfetmenin mantalitesi yok.Bugün tasarım/yazılım'da vasıf sahibi gençler yetiştirir mezun edersin, yeri gelir tasarımınıda kendin yaparsın.Dediğim gibi zamanla olacak şeyler.Ha şuan ki eğitim sistemi ile dersen ki şimdi hepsini biz yapalım; yetişmiş kalifiye iş gücün var mı diye sorarlar adama.Temennimiz elbette hepsini kendimiz yapıp, başka ülkelere muhtaç olmamamız.Bu nokta da eleştiri ve öz eleştiriye açık olmak lazım.Fikir beyanına dahi katlanamayıp engellemekle yıllardır bir yere varamadık, varamayızda.

    • Doğa @doga

      Yazdıklarınızın farkında olarak yapıyorum eleştirilerimi ben de. Her yorumda belirttim, işinin ehli bir firmadan hizmet almak sorun değil. Tamamen yerli gibi gereksiz beklentiler içinde de değilim. Ama burada öncekilerden farklı bir tavır olmasını umut ediyorsak böyle detaylara, söylenen cümlelere vs. bakmak lazım. Açıklamalar yine yetersiz, yüzlerce soru işareti oluşuyor. Bence de eleştiriye açık olunmalı ve gelecek için yapıcı fikirler ortaya dökülmeli. Şu an insanın bir yanı yaratılacak marka için umutlansa da bir yanı yine boş vaatlerle seçim yatırımı mı izledik diye düşünüyor.

    • brcan @brcan

      @doga Açıklamaların yetersiz olduğuna katılıyorum.En azından Ceo'nun; bugün bu tasarımını nasıl neden hangi gerekçe ile alıyoruz kısmını, mühim olanın öncelikle yerli marka olduğunu detaylı vurgulaması, hatta malum siyaset erkanının hiç olaya karışmaması gerekliydi.Tesla veya apple gibi şirket lansmanıyla, kimse önceki cadillac prototipleri gibi soru işaretlerine maruz kalmayacaktı.

  • Guapo @guapo

    Düşünsene bu araba Grand Tour'a çıkıyor 🙂 İşte Pininfarina tasarımlı SUV karşılaştırması ;
    -Alfa Romeo Stelvio
    -Maserati Levante
    -TODD

    Bu arada bu işlere takılmak gerçekten anlamsız. Pagani de motoru Mercedes'ten almıştı. Kimse Pagani'ye ''İtalyan değil' diyebilir mi ?

    • Doğa @doga

      Takılmanın anlamsız olduğunu düşünmüyorum hocam. Art niyetle eleştirmiyoruz bu noktada. Ortada umut veren bir iş var ama vakit geçtikçe umut yıkan soru işaretleri oluşuyor. Araç güzel ama katalogdan hazır prototip seçme durumu, hiç ince işçilik görememe falan insanın hevesini kırıyor. İster istemez "almışlar arabayı seçim yatırımı şov yapıyorlar" fikri oluşuyor. Ayrıca yukarıda @zero2900 hocamla fikir alışverişi yaptığımız gibi bu aracın bize "üretim bilinci" kazandırması durumu var. Bu detaylara takılmadan bu aracı üretip geçersek, bu süreçte hiç bir gelişim göstermezsek sadece kendimizi avuturuz. Bu ülke sırf en büyük, en pahalı olsun diye öyle şeylere para harcıyor ki. Bu araçta da sırf "en pahalı tasarımcıdan aldık" şovu varsa yaşayacağımız hayal kırıklığını, atacağımız geri adımı düşünmeden edemiyorum. Bir genç olarak ben de ülkenin ileriye gitmesini istiyorum. Ama bunun daha emin adımlarla, art niyet olmaksızın ve daha şeffaf bir ortamda olmasını istiyorum.

  • neymarfato @neymarfato

    vazgeçmeden eleştirelim ama yarın eleştirilerimizin düzeltiğini görüp daha iyisini yapmaları için
    istikrar en önemli motivasyondur bence

  • Ali yıldız @ali__

    Sürekli negatif bakanların içinde kaç kişi lehimleme yapabiliyor acaba. Merak konusu.

    • Doğa @doga

      Eleştiriniz bana ise sürekli negatif bakan bir tavırda değilim. Kafamızdaki soru işaretlerini yazıyoruz buraya, onlarca yorumda herkes fikrini paylaşıyor. Bu ülkeyi ilgilendiren bir işle ilgili yorum yapmak için lehimleme bilmeye, mühendis olmaya gerek yok. Burada bol keseden bir şey salladığımız da yok. Eksik gördüğümüz noktayı sebeplerle ve dileklerle yazıyoruz. Artık TS'de de eleştirememe basitliği olmasın. Zaten Twitter'da iyi kötü bir şey yazan küfür yiyor, burada bir zahmet enine boyuna tartışalım.

  • aMeLeDeRViS @ameledervis

    Bir cok yabanci kaynaktaki haberi inceledim ve cogu pozitif yaklasmis, yorumlayanlarin da bir cogu begenmisler.
    Sasirtici bir sekilde dizaynin Italyan bir firmaya yaptirilmasindan oyle abartili sekilde bahsedilmemis.
    Ciddi bir begeni soz konusu...
    Simdi, eger bu is fos cikarsa bu sefer sadece Turkiye'ye degil dunyaya da rezil olma durumu var ki cok kotu makaraya sararlar.
    Ama, 2 yilda her seyin hallolacagi falan bana da hayal geliyor o ayri.

  • ilker @gilker

    valla bence fark etmez araçta saçma sapan sorunlar (teknik ve lisans sorunları) olmadığı sürece hazır araba alarak bence en iyisini yapmışlar. yoksa değil 2 yıl 10 yılda yollara çıkmaz

    • Doğa @doga

      Yukarıda da konuştuğumuz gibi bu süreç bize "üretim bilinci" kazandıracaksa tamam. Ama hazır arabayla, bu kadar soru işareti içeren bir ortamda nasıl bilinç kazanırız bilemiyorum. Umarım araç vaat edilen tarihte yollarda olur ve bize üretmenin önemini aşılar. Yoksa "en iyi tasarımcıdan araba aldık, Türk bayrağı bastık sattık" basitliği bizi imar projelerindeki tavrımızdan öteye götürmez.