Fedora 33 incelemesi

Merhaba. 6 yıl sonra bir Fedora incelemesiyle daha karşınızdayım. Nedense hep eş rakamları inceliyorum, bir önceki inceleme de Fedora 22 imiş 🙂

(Fedora 22 incelemesi için bağlantı: https://teknoseyir.com/inceleme/fedora )

En başta Fedora'nın ne olduğunu tekrardan açıklayalım:

Fedora bir GNU/Linux dağıtımı. Fedora'nın ortaya çıkışı, GNU/Linux piyasasının birkaç devinden, ve GNU/Linux için büyük katkıları olan Red Hat'in 2004 yılında ücretsiz sürüm yayınlamayı iptaliyle ortaya çıkıyor. Red Hat'in özünden çıkarılan CentOS Red Hat'in eski (ücretsiz) sürümünün yerini alırken, Fedora en yeni yazılımların Red Hat Enterprise Linux için bir ön izleme olacağı "taban" oluyor. Örnek olarak, Red Hat Enterprise Linux'un 8. versiyonu Fedora 28 tabanlıdır.

 

Neden Fedora kullanmalısınız?

Tabii ki Fedora kullanın diye ısrar etmiyoruz. Fakat, Fedora'nın birkaç güzel yönü var.

Örnek verecek olursak;

  • GNOME masaüstü ortamının en çöpsüz haliyle geldiği dağıtım Fedora, keza GNOME geliştirici ekibiyle Red Hat ekibi neredeyse birlikte çalışıyor.

 

  • Fedora uçbirimde "dnf" komutunu, GUI olarak da GNOME Yazılımlar'ı yalın halde kullanır, kullanımları kolaydır.

 

  • Fedora'da kullanılan GNOME Yazılımlar sizin için NVIDIA sürücülerinin, Steam ve Google Chrome gibi özgür olmayan yazılımların depolarını tek bir tıkla aktif hale getirebilir. Daha sonra da bu yazılımları GNOME Yazılımlar uygulamasını kullanarak yükleyebilirsiniz.

 

  • Flatpak desteği: Flatpak ile birlikte dağıtım farketmeksizin uygulamaları Flathub üzerinden yükleyebileceksiniz. flathub.org üzerinden yüklenecek ilk uygulama sonrasında GNOME Yazılımlar Flathub deposunu kaydedecek, ve GNOME Yazılımlar üzerinden Flatpak uygulama dünyasına ulaşabileceksiniz.

 

  • Çok teknik bir yazılımla uğraşmamanız ve herhangi beklenmedik sorunla karşılaşmamanız durumunda uçbirimi (terminal) kullanmanıza neredeyse hiç gerek kalmayacak. Şahsen, Fedora 33 bunu başarabildiğim ilk GNU/Linux dağıtımı oldu.

 

Fedora'nın diğer GNU/Linux dağıtımlardan farkı nedir?

Fedora'nın farkı stabilliğidir. En yeni yazılımları, çekirdek güncellemelerini almasına rağmen Arch ve Arch tabanlı dağıtımlardan farklı olarak daha çok test edilir. Fedora'nın iş bilgisayarlarında kullanılması düşünüldüğü için test aşaması daha uzun sürer ve sorun çıkmaması için özen gösterilir. Fakat bir yazılımın çalışıp çalışmayacağı konusunda garanti verilmez.

Fedora'yı ev bilgisayarımda kullanabilir miyim?

Tabii ki kullanabilirsiniz. Fakat dikkatli olun, Debian ve benzeri (LTS seçeneği sunan) tabanlı dağıtımlarda çalışan bazı yazılımlarınız (olasılığı düşük de olsa) çalışmayabilir. Onun dışında ise oyun, müzik, video düzenlemesi gibi günlük işleri yine kolaylıkla yapabileceksiniz.

 

Kişisel yorumlar:

Deli dolu bir Xfce kullanıcısı olan ben, şimdiye kadar belli işlerim için Xubuntu, geri kalan çoğu şey için de Windows 10 kullanıyordum. Güncelleme yapamıyordum çünkü önyükleme kısmı mahvolan hard diskimin kendini yok etmesinden korkuyordum (deli korku mahveder insanı). Sorun delisi hard diskimden kurtulup SSD'ye geçince bir süredir uzak kaldığım GNU/Linux dünyasına geri dönmeye karar verdim ve Fedora 32'yi yükledim. 1 aydan az süre kullandıktan sonra övgülerine doyum olmayan Fedora 33'ü temiz bir şekilde yükledim.

Fark ettiğim en büyük gelişme standart kullanıcı için birçok şeyin, aşırı derecede geliştirilmiş olduğuydu.

  • GNOME Yazılımlar, kurulum, hatta GNOME'un kendisi bile çok gelişmiş geçen birkaç yıl içinde,
  • Flatpak gibi bir nimet gelmiş (snap'i de biliyorum ama pek hayranı olduğum söylenemez),
  • SteamPlay (Proton) gelmiş (ekran kartım Vulkan desteklemediği için yokum...),
  • NVIDIA sürücüleri tek tıkla yüklenir olmuş (maalesef bu yöntem eski 390.xx veya 340.xx sürücüleri için geçerli değil, ama RPMFusion ile tek bir sorun bile çıkmadan kurdum, bu bile o kadar büyük bir şey ki gözümde 😀 ).

Özetle; GNU/Linux yokluğumda çok gelişmiş. Fedora eskisinden kat be kat iyi olmuş, en azından bir denemenizi kesinlikle öneririm.     

Not: ekran görüntüleri standart sürümden düşük oranda farklıdır, belli eklentilerle kişiselleştirmeler yapılmıştır, fakat genel hatlarıyla GNOME'un 3.38 numaralı sürümü idir, deneyiminiz benzer olacaktır.

Ayrıca Fedora ile ilgili sorularınızı yanıtlamaktan mutlu olurum, elimden geldiğince sorunlarınıza çözüm de olmaya çalışırım. İyi okumalar 🙂

 

#Linux #GNULinux #Fedora

BeğenFavori PaylaşYorum yap
Önceki yorumları gör 8 / 30
  • greench @greench

    Saf gnome kullanışsız geliyor bana. Ubuntu’nu. Ufak dokunuşları daha kullanılabilir kılıyor gnome u. Ayrıca sürekli alışkanlıkları değiştirecek şeyler yapmaları da çok gıcık. Bundan dolayı fedora yi denemedim. Debian kullanan biri olarak fedorayi denemek için bir sebep bulamıyorum. Yanlış mi yapıyorum çok mu sey kaçırıyorum. Oyunu ayrı bir Windows makinede oynuyorum.

    • serdarservet --update @serdarservet

      Tabii ki Debian'dan şu nedenle geçmelisiniz diye bir şey diyemem. Debian'ın stabilliğine ihtiyacınız varsa kalmalısınız Debian'da, keza Fedora neredeyse rolling release denilebilecek kadar hızlı güncelleme alıyor. Kişisel ihtiyaçlarınıza ve zevkinize bağlı 🙂 Ha ben az kişiselleştirilmiş GNOME'u çok kullanışlı buluyorum o ayrı.

    • usunn @ugurcansayan

      @greench aha bir tık yukarıda yazmıştım, "Gnome 3 yüzünden dağıtım bırakanlar oluyor" gibisinden. 😀 Ubuntu'nun "flavor"ları gibi Fedora'nın da "spin"leri var, bakmak isterseniz: https://spins.fedoraproject.org/
      Gnome'cu olup Gnome3 sevmeyenlere Mate veya Cinnamon öneririm

  • greench @greench

    Aslında ubuntu tarafında yazılımların yeni sürümleri çok geç geliyor. Fedoranin rolling release mantığında oldugunu bilmiyordum. Bu sebep bile çoğu insan icin tercih edilebilir bir sey. Xfce olanı bir sanal makinede kurup bir bakayım. Son zamanlarda proje tekrar hareketlendi gibi. Cinnamon da olabilir aslında.

  • Berker @bagir

    Bu arada haberiniz var mi bilmiyorum ama, Red Hat Enterprise Linux, kisisel yazilim gelistiricileri icin ucretsiz artik. CentOS da artik degisim geciriyor ve RHEL'den fork olarak degil, Fedora ve RHEL arasinda, guncellemelerin Fedora'dan yavas, RHEL'den daha cabuk geldigi bir platform oluyor. Yeni ismi de CentOS Stream.

    Is icin kullanilan ortamlarda Fedora'daki guncellemeler is akisinizi bozacak olursa diye, onun yerine CentOS Stream kullanmak bir secenek.

  • greench @greench

    Valla ne güzel. iyili bu incelemeyi yazmışsınız insanlar takip ettikleri dağıtımlardan bilgiler paylaşıyor

Linux kurulu bilgisayarda birden fazla disk bağlı ise sistem açılışında bağlayıp kullanıma hazır hale getirmek için.
1: Disks açılır
2: Başlangıçta bağlanmak istenen disk seçilir
3: Ayar seçenekleri açılır "Edit mount options.." seçilir
4: "Use session defaults" devre dışı bırakılıp "Mount at system startup" aktıif edilir.

#Linux #Disks #Mount

BeğenFavori PaylaşYorum yap

#Linux #proton
Aldiysaniz `Proton experimental` ile keyfine varabilirsiniz bu haftasonu!

https://store.steampowered.com/app/289690/LARA_CROFT_AND_THE_TEMPLE_OF_OSIRIS/

LARA CROFT AND THE TEMPLE OF OSIRIS™ on Steam

Lara Croft and the Temple of Osiris is the sequel to the critically-acclaimed Lara Croft and the Guardian of Light, and the first-ever four-player co-op experience with Lara Croft.
BeğenFavori PaylaşYorum yap

anasayfama düşmüş nedense #linux
https://youtu.be/IHR6hUVCpsQ

TeLOS Linux | A New Unique Linux Distribution

TeLOS is a brand new Linux distribution based on Debian Bullseye. It ships with KDE Plasma 5.20.5 and the 5.10 kernel. TeLOS takes a unique approach with the...
BeğenFavori PaylaşYorum yap

[ÇÖZÜLDÜ]
Çözüm linki :
https://teknoseyir.com/durum/1393037
Linuxta aktif pencereyi komut kullanarak simge durumuna küçültmek istiyorum. Bunun internette araştırma yaptığımda "xdotool" adında bir araç buldum.
xdotool getactivewindow windowminimize komutu tam olarak yapmak istediğim işi yapıyor. Bunu da Linux Mint teki etkin köşeler özelliği sayesinde görseldeki gibi kullandım.
Ama GİF te göründüğü gibi masaüstünde küçültecek pencere kalmayınca masaüstündeki simgeleri gizliyor. Sadece pencerleri gizlemesini nasıl sağlayabilirim?
Burada tüm seçenekler verilmiş. Aynı işi farklı komutlarla yapabiliyorum ama aynı probleme sebep oluyor.
http://manpages.ubuntu.com/manpages/trusty/man1/xdotool.1.html#window%20commands

Biliyorum çok spesifik bir durum ama belki daha önce kullanan biri vardır.
#Linux #TeknoYardım

BeğenFavori PaylaşYorum yap

bu arch linux'u gerizekalıların da kurabilmesine olanak sağlayan ve diğerleri gibi next next diyerek kurabileceğimiz bir yöntem var mı? #Linux
baştan söyleyeyim manjaro işe yaramıyor benim bilgisayarda.

BeğenFavori PaylaşYorum yap
  • kei @kei

    bunlar pek gerizekalı dostu değil hocam @emin ama deneyeceğim birazdan. bilgisayardaki dosyaları yedekleyeyim önce.

    • Emin @emin

      https://asciinema.org/a/192880 alis icin videolu anlatim. Basit zor bir tarafi yok. Bunu yapamiyorsan Linux tavsiye etmem zaten, arch hic tavsiye etmem. Cikabilecek sorunlarla bogusursun.

    • Emin @emin

      Yani yapicagin tek sey script indirip curl ile, config dosyasini duzenleyip, script calistirmak. (Internet baglantisi icin kablolu kullanirsan otomatik tanimlar)

    • kei @kei

      @emin hiçbiri çalışmadı. hem düz arch indirip denedim komut satırında saatlerimi heba ettim.
      Hem sizinkileri denedim. Yetmedi anarchy installer da denedim. Kurulum yapılıyor en son mutlu mesut oluyorum "installation complete" diyor.
      Reboot diyorum ekranda sade bir _ yanıp sönüyor o kadar.

      Belki bilgisayarda sorun vardır diye açma kapama tuşundan kapatıyorum tekrar başlatıyorum aynı mevzu.

      Şu an bir de archlabs deneyeceğim. Olmazsa en son RebornOS diye bir şey buldum onu denemeyi düşünüyorum. Sırf herkes en hafif distro bu dedi diye kurmak istiyorum yoksa başka distrolarda komut satırından gerekli oldukça işimi görüyorum o kadar teknoloji cahili değilim. sadece her şeyi kendimizin kurmamızı istemesi 2021 yılında saçma. gentoo da böyle evlerden ırak olsun.

    • Emin @emin

      @kei calismasi derken soyle calistirman gerekiyor. Archi normal sitesinden indirip, boot edip, bilgisayarini ethernet ile internere bagla. Daha sonra su komutu yazıp scripti indirmen gerekiyor:

      curl -sL https://bit.ly/2F3CATp | bash

      Bundan sonra script inmiş olucak.

      vim alis-packages.conf

      komutu ile script dosyasının configini düzenleyip

      ./alis-packages.sh

      ile scripti çalıştırinca yüklemeyi otomatik olarak baslaticak.

    • kei @kei

      @emin hocam yüklemede sorun yok boot olmuyor sorun orada

    • Emin @emin

      @kei boot ederken sorun ne konsol aciliyor mu yoksa boot etmiyor mu

    • kei @kei

      @emin hepsinde farklı sorun var. kimisinde direnkt sanki bilgisayara hiç işletim sistemi kurulmamış gibi ekranda bu --> _ yanıp sönüyor. kimisinde edd yazan ekranda takılıp kalıyor. Kimisinde de çok gariptir grub falan kurdum boot ettim bu sefer de ekran tek renk olacak çekilde sürekli renk değişiyor beyaz-kırmızı-yeşil-mavı-siyah-gri bu döngüde devam ediyor. archlabs denedim o da yemedi.
      Birazdan archbang deneyeceğim. o da olmazsa son olarak rebornos denemeyi planlıyorum. eğer hiçbiri olmazsa arch kurmaktan vazgeçeceğim. çünkü hiçbir şekilde benim yaşadığım sorunlara bir çözüm verilmemiş forumlarda.

    • kei @kei

      @emin archbang ile kurulum yaptım. hocam şu an gnome ve budgie kuruyorum bakalım başarabilecek miyim 😀
      tek sorun girişte komut satırında şifre istiyor onu nasıl çözerim araştırıyorum şu an

    • Emin @emin

      @kei kurarken root password belirlemis olman gerekiyor ya da user eklerken ayni sekilde.

    • kei @kei

      @emin anlatmak istediğim şey o password'ü grub sonrasında bildiğimiz komut satırına girmemi istiyor grafik arayüz yok direkt openbox açılıyor. ve install etsem bile seçmenin yolunu bulamadım. son kez calam-arch-installer deniyorum onda da istediğim verimi alamazsan başka distro denerim artık 😀 yeter bu kadar komut satırıyla güreştiğim altı üstü 100-200 mb daha az ram tüketsin diye yapıyorum

    • kei @kei

      bunda bir sürü sorun yaşadım disk biçimlendirmede ama aştım, en son her şey yolunda gitti installation complete dedi, reboot dedim. bilgisayar açılınca ekranda _ yanıp sönüyor ve öyle kalıyor o kadar sanki hiç işletim sistemi yüklenmemiş gibi.

#GeForceNow Now #Linux
Linux destegi yokmuş.
Masaüstü uygulama ile açılıyor sanırım.
Chromium da deneyen var mı?

BeğenFavori PaylaşYorum yap